Cửa Hầu
Học thuậtThân thiện
Định nghĩa
- Danh từ:
- Cổng, nhà của các bậc vương hầu, quý tộc có chức tước cao: Chỉ nơi ở, dinh thự của những người thuộc tầng lớp quý tộc, quan lại cao cấp trong xã hội phong kiến, thường được hiểu là nơi kín cổng cao tường, khó vào ra.
- Biểu tượng cho quyền lực, sự giàu có và sự cách biệt giai cấp: "Cửa Hầu" không chỉ là một kiến trúc mà còn tượng trưng cho địa vị xã hội tối cao, sự xa hoa và khoảng cách khó vượt qua giữa tầng lớp quý tộc và thường dân.
Ví dụ sử dụng
- Danh từ:
- Nàng bị bán vào cửa Hầu, từ đó âm tin vô vọng. (Nàng bị bán vào nhà quyền quý, từ đó không có tin tức gì.)
- Cửa Hầu thâm như bể, vào rồi khó lòng trở lại. (Nhà quý tộc sâu thẳm như biển, một khi đã vào thì khó mà quay về.)
Các cách sử dụng nâng cao
- "Cửa Hầu thâm như hải (bể)": Thành ngữ mô tả sự sâu kín, khép kín và khó tiếp cận của nơi ở quyền quý, giống như biển sâu không thấy đáy. Nó nhấn mạnh sự cách biệt và cảm giác mất hút, vĩnh viễn xa cách khi một người bình thường bước vào thế giới đó.
- Câu thơ "Hầu môn nhất nhập thâm như hải" đã diễn tả nỗi tuyệt vọng của kẻ yêu nhau bị ngăn cách bởi địa vị.
Biến thể và từ gần giống
- Hầu môn: Cách nói khác, đồng nghĩa với "cửa Hầu", cũng chỉ nhà của các bậc vương hầu.
- Phủ đệ: Dinh thự, nhà lớn của quan lại, quý tộc, có nghĩa rộng hơn, không nhất thiết phải là người có tước "Hầu".
- Lầu son gác tía: Cụm từ chỉ nơi ở xa hoa, lộng lẫy, thường là của giới quyền quý, có sắc thái tương đồng.
Từ đồng nghĩa
- Dinh thự: Nhà lớn, nguy nga, thường của người có chức quyền, địa vị.
- Vương phủ: Phủ của vương gia, người có tước vị cao.
Thành ngữ liên quan
- Vào cửa Hầu như vào biển sâu: Nhấn mạnh sự thay đổi lớn lao, sự xa cách vĩnh viễn và mất hút khi bước vào thế giới quyền quý, thường dùng trong ngữ cảnh chia ly hoặc mất liên lạc.
- Nàng đi lấy chồng nhà giàu, vào cửa Hầu như vào biển sâu, chẳng thấy về thăm làng nữa.
- Cửa của các bậc Vương hầu, nhà quyền quý
- Toàn Đường thi thoại: Thôi Giao Hán đời Đường có người tỳ thiếp yêu đoan trang xinh đẹp, sau vì nghèo mà phải đem bán cho Vu Địch là người có tước hầu. Thôi Giao thương nhớ vô cùng. Nhân tiết hàn thực, nàng phải ra ngoài thì gặp Tôi Giao đứng dưới gốc cây Liễu. Nàng khóc rồi hẹn với Thôi Giao là sẽ giữ trọn lời ước cũ. Thôi Giao làm thơ tặng nàng có câu: "Hầu quân nhất nhập thâm như hải, tòng thử tiêu lang thị lộ nhân" (Cửa Hầu khi đã vào khỏi thì mất hút sâu như bể, từ đấy chàng Tiêu đã như người qua đường)
- Hoa tiên:
- Vã nơi rốn bể cửa Hầu
- Ra vào vì chút thẳm sâu ngại ngùng